19 Kasım 1974
Birleşmiş Milletler Eğitim, Bilim ve Kültür Kurumu’nun 17 Ekim – 23 Kasım tarihleri arasında Paris’te gerçekleştirilen Genel Konferansın 18. oturumunda,

Uluslararası anlayışı, işbirliğini, barışı ve insan hakları ile temel özgürlüklere saygıyı desteklemek amacıyla, devletlerin Birleşmiş Milletler Antlaşmasında, UNESCO Anayasası’nda, İnsan Hakları Evrensel Bildirisi’nde ve Savaş Kurbanlarının Korunmasına Yönelik 12 Ağustos 1949 Cenevre Sözleşmelerinde ileri sürülen amaçları eğitim yoluyla gerçekleştirme konusunda üzerlerine düşen sorumluluğuna dikkat ederek,

Üye Devletlerde,  adalet, özgürlük, insan hakları ve barışın geliştirilmesi adına herkesin eğitimini garanti etmek için düzenlenen herhangi bir aktiviteyi cesaretlendirmek ve desteklemek için UNESCO’ya düşen sorumluluğu teyit ederek,

UNESCO ve Üye Devletlerin etkinliklerinin bazen, sayıları artmakta olan ilköğretim öğrencilerinin, öğrencilerin, eğitimlerine devam eden genç ve yetişkinlerin ve eğitimcilerin sadece küçük bir azınlığı üzerinde etkisinin olmasına ve eğitim programının ve uluslararası eğitim yöntemlerinin her zaman katılımcı genç ve yetişkinlerin hevesli eylemleri ve ihtiyaçlarına uyum sağlamamasına işaret ederek,

Buna ek olarak, birçok hususta halen bildirilen düşünceler, deklare edilen amaçlar ile gerçek durum arasında yaygın bir dengesizliğin var olduğuna işaret ederek,

On yedinci oturumda, bu eğitimin Üye Devletler için bir tavsiye kararının konusu olması gerektiği kararlaştırılmış olarak,
1974 Yılı Kasım ayının 19. gününde işbu tavsiye kararı alınmıştır.

Genel Konferans, Üye Devletlerin, bu tavsiye kararında öne sürülen ilkeleri kendi bölgeleri içerisinde yürürlüğe koymaları için, yasal ya da her bir devletin anayasal uygulamasına uygun olmasını gerektiren diğer adımların atılarak aşağıdaki hükümleri uygulamaları gerektiği tavsiyesinde bulunmaktadır.

Genel Konferans; bu tavsiye kararıyla, Üye Devletlerin otoritelerinin, okul eğitiminden sorumlu kişilerin ve bölümlerin, yükseköğrenim ve okul-dışı eğitimin, öğrenciler ve gençlik hareketleri gibi gençler ve yetişkinler arasında eğitimsel çalışma yürüten çeşitli organizasyonların, okul aile birliklerinin, öğretmen dernekleri ve ilgili diğer toplulukların dikkatini çekme tavsiyesinde bulunmaktadır.

Genel Konferans, Üye Devletlerin Genel Konferans tarafından kararlaştırılacak tarihlerde ve formda olmak üzere, bu tavsiye kararı gereğince alınan eylemlere ilişkin Genel Konferans’a rapor sunmalarını tavsiye etmektedir.

I. Terimlerin Önemi

1. Bu tavsiye kararının amaçları için:

(a) “Eğitim” kelimesi kişisel kapasitelerin, tutumların, yeteneklerin ve bilgilerin tümünün ulusal ve uluslararası toplumlarda ve onların yararına olacak şekilde, bireylerin ve sosyal grupların bilinçli bir gelişmeyi öğrenmeleri yoluyla ortaya çıkan sosyal yaşam sürecinin tamamı anlamına gelir. Bu süreç özel faaliyetlerle sınırlandırılamaz.

(b) “Uluslararası anlayış”  “işbirliği” ve “barış” terimleri, insan hakları ve temel özgürlüklere saygı gösteren, farklı sosyal ve politik sistemlere sahip devletler ve insanlar arasındaki dost yanlısı ilişkiler ilkesine dayalı olan bölünemez bir bütünlük olarak düşünülür. Bu tavsiye kararı metninde, bu terimlerin farklı çağrışımları bazen kısa ve öz bir ifadeyle “uluslararası eğitim” olarak bir araya getirilir.

(c) “İnsan hakları” ve “temel özgürlükler”, Birleşmiş Milletler Antlaşması’nda, İnsan Hakları Evrensel Bildirisi’nde ve Ekonomik, Sosyal ve Kültürel Haklar ile Sivil ve Siyasi Politik Haklar Uluslararası Sözleşmelerinde tanımlanan kavramlardır.

II. Kapsam

2. Bu tavsiye kararı eğitimin tüm aşamalarını ve şekillerini ilgilendirir.
III. Temel İlkeler

3. Eğitim,  Birleşmiş Milletler Antlaşması’nda, UNESCO Anayasası’nda ve İnsan Hakları Evrensel Bildirisi’nde, özellikle 26. Madde’nin 2. Paragrafında geçen “Eğitim, insan kişiliğinin tam gelişmesini, insan haklarıyla temel özgürlüklere saygının güçlenmesini amaç olarak almalıdır. Eğitim bütün uluslar, ırklar ve dini topluluklar arasında anlayış, hoşgörü ve dostluğu güçlendirmeli ve Birleşmiş Milletlerin barışın sürdürülmesi yolundaki çalışmalarını geliştirmelidir.” ifadesi ortaya konulan hedefler ve amaçlarla aşılanmalıdır.

4. Her bireyin, paragraf 3’de belirtilen hedeflerin yerine getirilmesine aktif olarak katkıda bulunmasını sağlamak; bireylerin ve toplumların yaşamlarını etkileyen dünya problemlerini çözmede uluslararası dayanışma ve işbirliğini geliştirmek için aşağıdaki hedefler eğitimsel politikalara yol gösteren temel prensipler olarak değerlendirilmelidir:

(a) Eğitimdeki her seviyede ve onun tüm biçimlerinde uluslararası bir boyut ve küresel bir bakış açısı;

(b) Etnik kültürler ve diğer ülkelerin kültürleri de dâhil olmak üzere,  bütün insanlara, onların kültürlerine, uygarlıklarına, değerlerine ve yaşam biçimlerine karşı saygı ve anlayış;

(c) Halklar ve uluslar arasındaki küresel işbirliğinin geliştirilmesine dair farkındalık;

(d) “Öteki”yle iletişim yeteneği;

(e) Sadece hakları değil, aynı zamanda bireylerin, sosyal grupların ve ulusların her birinin diğerine yönelik yükümlü oldukları görevlere dair bilinç/farkındalık;

(f) Uluslararası dayanışma ve işbirliğinin gerekliliğini anlama;

(g) Kendi toplumunun, ülkesinin ve bütünüyle dünyanın problemlerini çözmede yer almaya bireysel olarak hazır bulunma/istekli olma.

5. Öğrenme, eğitim, bilgilendirme ve eylemin bir bileşiminden oluşan uluslararası eğitim uygun bir şekilde bireyin entelektüel ve duygusal gelişiminin ilerlemesine katkıda bulunmalıdır. Daha az imkâna sahip gruplara ilişkin, sosyal sorumluluk duygusu ve dayanışmayı geliştirmeli ve günlük uygulamada eşitlik ilkelerinin gözlemine önderlik etmelidir. Aynı zamanda, bireyin, problemlere yönelik, ulusal ve uluslar arası bir düzeyde eleştirel bakış açısı edinmesini sağlayan nitelik, kabiliyet ve beceriler geliştirmesine; gerçekleri, düşünce ve fikirleri anlama ve açıklamasına; bağımsız tartışmaları kabul etmesine ve bu tartışmalarda yer almasına; herhangi bir tartışmaya uygulanabilir basit prosedür kurallarını gözlemlemesine ve değer yargılarını ve kararlarını ilgili gerçek ve etkenlerin rasyonel analizine dayandırmasına yardımcı olmalıdır.

6. Eğitim; yayılma, saldırı ve hâkimiyet kurma amaçları için savaşa başvurmanın ya da baskı kurma amacıyla şiddet ve güç kullanmanın kabul edilemezliğini vurgulamadır ve barışın sürekliliği için her bireyin kendi sorumluluklarını anlamasını ve üstlenmesini sağlamalıdır. Dünya barışının güçlendirilmesine ve uluslar arası anlayışa; sömürgecilik ve yeni dönem-sömürgeciliğin her şekline ve manifestosuna karşı mücadele etme aktivitelerine; ve bu tavsiye kararının amaçlarına ters düşen, ırkçılığın her çeşidine ve biçimine, faşizme, ulusal ve ırksal nefret geliştiren diğer ideolojilerin yanı sıra ırk ayrımına karşı mücadeleye katkıda bulunmalıdır.

http://www.unesco.org.tr/Pages/504/194/

Kaynak: https://ihdistegitimhakkikomisyonu.wordpress.com/2020/01/12/uluslararasi-anlayis-isbirligi-ve-baris-icin-egitim-ile-insan-haklari-ve-temel-ozgurluklerle-ilgili-egitime-iliskin-tavsiye-karari/